Tư vấn kỹ thuật
Mùi từ hố bơm tầng hầm bốc lên sảnh: đọc dữ liệu nào
Th10
Mùi từ tầng hầm bốc lên sảnh hoặc lên hành lang là loại sự cố mà ban quản lý nghe phản ánh trước khi nhìn thấy nguyên nhân. Nó cũng là loại sự cố dễ xử lý sai, vì phản xạ thường là đổ hoá chất khử mùi vào hố. Nhưng mùi có vài nguồn khác nhau, và mỗi nguồn cần một cách xử lý khác.
Bốn nguồn mùi và dấu hiệu phân biệt
| Nguồn | Cơ chế | Dấu hiệu kèm theo |
|---|---|---|
| Nước trong hố lưu quá lâu | Yếm khí, sinh khí có mùi | Mùi nặng hơn khi hố ít được bơm |
| Bẫy nước khô | Khí từ hệ thoát nước đi ngược lên | Mùi theo đường ống, mạnh ở khu ít dùng |
| Váng mỡ và cặn bám | Phân huỷ tại chỗ | Váng được ghi nhận trong lần kiểm tra an toàn |
| Thông hơi không đủ hoặc sai hướng | Khí không thoát ra ngoài mà vào trong | Mùi mạnh khi có gió, hoặc theo giờ |
Các dấu hiệu trong bảng chỉ giúp đặt giả thuyết, chưa xác định được nguồn. Mùi ở khu ít dùng là lý do để kiểm tra bẫy nước, nhưng cũng cần đối chiếu thông gió, đường thoát nước và thời điểm vận hành.
⚠️ Điều kiện dừng
Không dùng mùi để đánh giá khu vực an toàn, và không chờ xuất hiện triệu chứng mới dừng. Khí nguy hiểm có thể tích tụ ở nơi thấp hoặc kín; khả năng ngửi thấy hydro sulfide có thể mất đi khi tiếp xúc. Khi nghi có khí nguy hiểm, rời khu vực bị ảnh hưởng, ngăn người khác tiếp cận và báo bộ phận ứng cứu theo quy trình của toà nhà. Nếu có người khó thở, chóng mặt hoặc ngất, gọi cấp cứu; không tự xuống hố cứu người. Việc mở hố, đo khí và làm việc trong không gian hạn chế phải do người được đào tạo, có thiết bị và phương án phù hợp thực hiện.
Tham khảo nguyên tắc nhận biết nguy cơ tại OSHA: hydrogen sulfide; nội dung này không thay thế quy trình an toàn của công trình.
Bộ dữ liệu cần ghi
- Mùi xuất hiện ở đâu: sảnh, hành lang, thang bộ, khu vệ sinh nào.
- Mùi xuất hiện lúc nào: theo giờ, theo ngày, sau mưa, khi gió hướng nào.
- Mùi kiểu gì: mùi cống, mùi mỡ ôi, mùi hoá chất.
- Số lần bơm chạy trong ngày, so với trước.
- Thời gian nước lưu trong hố — ước lượng từ lưu lượng vào và dung tích.
- Tình trạng váng và cặn từ hồ sơ hoặc lần kiểm tra của người có chuyên môn; không tự mở hố để lấy ảnh.
- Bẫy nước ở các khu ít dùng có còn nước không.
- Đường thông hơi của hệ thoát nước đi đâu, có bị bịt không.
- Áp suất không khí giữa hầm và sảnh — hầm có bị hút khí lên trên không.
- Lịch vệ sinh hố và lần gần nhất.
Mục 9 cần bộ phận cơ điện kiểm tra hệ thông gió và chênh áp bằng phương pháp phù hợp. Không suy ra chênh áp chỉ từ cảm giác luồng gió, và không giữ cửa chống cháy mở để thử.
Nếu nguồn là nước lưu quá lâu
Thời gian lưu dài có thể góp phần tạo điều kiện yếm khí. Trước khi thay mức điều khiển, cần đo lượng nước vào, dung tích hữu ích giữa các mức, chu kỳ chạy và tình trạng cặn.
- Đối chiếu mức chạy–dừng với yêu cầu ngập nước, làm mát và giới hạn khởi động của đúng model.
- Chỉ điều chỉnh mức sau khi tính lại dung tích mỗi chu kỳ; bơm nhiều lần hơn không mặc nhiên tốt hơn.
- Lập kế hoạch hút cặn, vệ sinh theo tải thực tế và quy trình an toàn.
- Nếu dùng điều khiển theo giờ, thiết kế vẫn phải có điều kiện đủ nước, bảo vệ chạy khô và các liên động cần thiết.
Không đặt bơm chạy hằng ngày bất kể mực nước. Hạ mức quá thấp hoặc tăng số lần khởi động có thể gây hại cho máy mà chưa xử lý được nguồn mùi.
Nếu nguồn là bẫy nước khô
Nếu kiểm tra xác nhận bẫy nước bị khô, xử lý theo thiết kế của phễu và hệ thoát nước:
- Đổ nước vào các phễu thu sàn ở khu ít dùng, theo lịch.
- Kiểm bẫy nước có bị hỏng hay bị tháo không.
- Với khu rất ít dùng, cân nhắc loại phễu có nắp chặn mùi.
- Lập danh sách các điểm cần đổ nước và giao cho tổ vệ sinh.
Danh sách ở mục cuối là thứ biến việc này thành một việc được làm đều, thay vì nhớ ra khi có người phản ánh.
Nếu nguồn là váng mỡ và cặn
| Việc | Chu kỳ |
|---|---|
| Vớt váng mặt hố | Theo tải mỡ và kết quả kiểm tra |
| Hút cặn đáy hố | Theo mức tích tụ cặn và kế hoạch được duyệt |
| Vét bể tách mỡ phía trước | Theo lịch của đơn vị vệ sinh |
| Rửa thành hố | Cùng đợt hút cặn |
Nếu váng tái lập nhanh, kiểm tra tải mỡ đầu vào, hiệu quả bể tách mỡ, chu kỳ vệ sinh và chế độ vận hành hố. Chưa thể loại trừ một nguyên nhân chỉ vì hố vừa được vệ sinh.
Nếu nguồn là thông hơi
Bộ phận cơ điện cần đối chiếu đường thông hơi với thiết kế được duyệt và yêu cầu của công trình. Cần kiểm:
- Đường thông hơi có bị bịt ở đâu không.
- Đầu ra thông hơi có đúng vị trí không, có gần cửa lấy gió tươi không.
- Nắp hố có kín không, hay đang là chỗ khí thoát vào hầm.
- Hầm có thông gió đủ không.
Đây là nhóm nguyên nhân thuộc về hệ thống, nên xử lý cần bộ phận cấp thoát nước của toà nhà chứ không chỉ tổ kỹ thuật.
Những gì không nên làm
- Đổ hoá chất mạnh vào hố mà không kiểm ảnh hưởng tới máy bơm và tới hệ thoát nước chung.
- Bịt kín nắp hố hoàn toàn khi hố cần nước vào từ trên.
- Dùng nước hoa xịt phòng thay cho xử lý nguồn — mùi quay lại ngay.
- Xuống hố để kiểm khi chưa theo quy trình an toàn.
- Tăng công suất bơm khi nguyên nhân là bẫy nước khô — không liên quan.
Mục 1 đáng lưu ý: một số hoá chất khử mùi ảnh hưởng tới gioăng và phớt của máy bơm, và tới cả hệ xử lý nước thải phía sau.
Ví dụ có ghi rõ giả định
Giả định: mùi xuất hiện ở hành lang tầng một, rõ nhất vào buổi sáng sớm và cuối tuần, hố bơm tầng hầm mới được vệ sinh và nước trong hố không có váng dày.
Cách đọc: kiểm tra các bẫy nước ở khu ít dùng là một hướng hợp lý, đồng thời đối chiếu lịch thông gió và vận hành hệ thoát nước. Hố vừa vệ sinh không đủ để loại trừ khí từ hố hoặc đường ống. Chỉ kết luận sau khi có kết quả kiểm tra. Tình huống là giả định để minh hoạ, không phải trường hợp của công trình bạn.
Câu hỏi hay gặp
Có chế phẩm vi sinh cho hố bơm không? Có, và chúng được dùng trong một số hệ thống. Cần kiểm ảnh hưởng tới vật liệu máy và tới công đoạn xử lý phía sau trước khi dùng thường xuyên.
Nắp hố kín có hết mùi không? Có thể giảm mùi vào hầm, nhưng phải bảo đảm hố vẫn nhận được nước và khí vẫn thoát theo đường thông hơi. Bịt kín mà không có thông hơi là đẩy khí sang chỗ khác.
Mùi tăng sau mưa thì nghi gì? Nghi nước ngầm hoặc nước mưa xáo trộn cặn trong hệ thống, hoặc bẫy nước bị đẩy. Nên ghi lại mối liên hệ với thời tiết để phân tích.
Bao lâu vệ sinh hố một lần? Tuỳ lượng cặn quan sát được. Cách chắc nhất là kiểm định kỳ và điều chỉnh chu kỳ theo tình trạng thực tế, không theo lịch cố định mãi.
Cần hỗ trợ
Gửi: mô tả mùi xuất hiện ở đâu và lúc nào, ảnh đã có từ lần kiểm tra an toàn, số lần bơm chạy trong ngày, ước lượng thời gian nước lưu, lịch vệ sinh hố gần nhất, thông tin về các khu ít dùng gần điểm có mùi. Bộ phận kỹ thuật giúp khoanh nguồn mùi và chỉ ra nên xử lý ở đâu trước.
Xem dải máy tại bơm chìm nước thải và bơm cắt rác Perotac.
Liên hệ: Hiếu — 0976554969 (gọi hoặc Zalo cùng số). Công ty TNHH Thương mại và Công nghiệp Trung Kiên.
