Bơm nước thải có tiếng va khi dừng: cần ghi nhận gì?

Tiếng “cạch” hoặc “uỵch” ngay khi bơm dừng thường khiến người vận hành lo lắng. Âm thanh đó có thể bắt nguồn từ van một chiều đóng đột ngột, từ dòng nước đổi chiều trong ống, từ giá đỡ ống bị lỏng, hoặc từ nguyên nhân khác. Trước khi kết luận, hãy ghi nhận hiện tượng một cách có hệ thống.

Mô tả tiếng va

Người nghe nên ghi: tiếng nghe ở đâu (gần hố, trong ống đứng, ở tủ), nghe một lần hay nhiều lần, xảy ra ngay khi dừng hay có độ trễ, có kèm rung ống hay không. Một đoạn ghi âm ngắn bằng điện thoại kèm ghi chú thời gian cũng hữu ích, miễn là người ghi đứng ở vị trí an toàn.

Ba nhóm nguyên nhân cần phân biệt

Bảng trên chỉ để định hướng quan sát, chưa phải chẩn đoán. Nhiều trường hợp nguyên nhân kết hợp, ví dụ van đóng nhanh làm ống rung rồi giá đỡ phát tiếng.

Thông tin nên gửi cùng

• Loại van một chiều, vị trí và hướng lắp.
• Chiều cao cột nước phía sau van và chiều dài đoạn ống đứng.
• Tiếng va có xuất hiện từ đầu hay mới phát sinh sau khi thay bộ phận nào.
• Ảnh chụp tuyến ống và các điểm cố định.

Điều nên tránh

Tránh nới lỏng hoặc siết thêm các kẹp ống khi bơm đang vận hành, và không chạm vào ống khi chưa biết còn áp hay không. Tránh tự thay đổi cách đóng van hay mức dừng của bơm để “hết tiếng”, vì điều đó có thể che đi nguyên nhân gốc.

Tiếng va lặp lại mỗi chu kỳ là một sự kiện cơ học chịu tải liên tục lên ống và van, nên không nên bỏ qua. Dù chưa gây hỏng ngay, tiếng va thường đi cùng một vấn đề cần rà soát sớm.

Cách ghi âm và ghi chú

Nếu có thể, hãy quay đoạn video ngắn lúc bơm dừng để người kỹ thuật nghe được tiếng va. Ghi bên cạnh: thời điểm, bơm nào, van nào đang mở, và đã có thay đổi gần đây ở đường ống hay không. Tư liệu thật thường nhanh hơn rất nhiều so với mô tả bằng lời, nhất là khi tiếng va chỉ xuất hiện thoáng qua.

Nếu cần chọn hoặc thay bơm cho tuyến ống này, hãy gửi dữ liệu qua trang liên hệ và tham khảo nhóm bơm chìm nước thải.